Na Dan studenata Srbije često je spominjano ime Žarka Marinovića, studenta nastradalog u protestima na Beogradskom univerzitetu 4. aprila 1936. Gotovo niko ne spominje ime njegovog ubice. U pitanju je Slobodan Nedeljković, pripadnik ultradesničarske organizacije ORNAS (Organizacija nacionalnih studenata), koju je tadašnji režim oformio kao studentsko krilo već poznate ORJUNA-e (Organizacija jugoslovenskih nacionalista), tim načinom pokušavajući da suzbije nezadovoljstvo ogromne većine studentske populacije, izazvano narastajućim fašizmom, blagonaklonošću određenih krugova prema ovoj ideologiji zla i policijskom represijom na Univarzitetu. Nedeljković je hladnim oružjem, kamom, usmrtio pobunjenog studenta Marinovića, koji je od tog nasrtaja branio svog kolegu Jovana Šćepanovića. U procesu vođenom zbog izvršenog ubistva Nedeljkovićev advokat je bio niko drugi do Dimitrije Ljotić, vođa profašističke organizacije ZBOR i otvoreni saradnik nacističkog okuparora Srbije tokom Drugog svetskog rata. Njegove su vojne jedinice, takozvani Srpski dobrovoljački korpus, bile pod direktnom upravom Vermahta i učestvovale u sprovođenju mnogih zločina nad stanovništvom Srbije, među kojima je i oktobarski masakr u Kragujevcu 1941. godine.
U društveno-političkim uslovima današnje Srbije ovi se podaci moraju uzeti vrlo ozbiljno, naročito zbog toga što trenutni režim sprovodi represiju nad akademskom zajednicom, studentima i univerzitetima, koji su se pokazali kao najjači faktor otpora autoritarizmu vladajućih struktura. Potvrdu takvog odnosa snaga primećujemo ne samo u višemesečnoj pobuni univerzitetskih centara, motivisanoj borbom protiv korupcije i traženjem odgovornosti za smrt šesnaest ljudi stradalih u Novom Sadu, već i u rezultatima loklanih izbora održanih 29. marta, na kojima su studentsko-građanske liste ostvarile značajne rezultate, uz evidentan pad podrške režimskim koalicijama. Ne čudi otuda ni diskreditujući narativ vlasti kojim se studenti nazivaju teroristima, talibanima, plaćenicima, ustašama, rušiteljima ustavnog poretka ili jednostavno – blokaderima. Protiv „blokadera“ vlast je organizovala svoje snage, poznate kao ćaci formacije, najčešće sačinjene od polusveta iz kriminalnog miljea, kojem u poslednje vreme policija služi kao zaštitni korpus.
Kako bi pritisak na akademsku zajednicu bio dodatno pojačan, iskorišćena je i tragedija odigrana na Filozofskom fakultetu u Beogradu, u kojoj je smrt našla dvadesetpetogodišnja devojka, za čije stradanje vlast i njena propagandna glasila direktno okrivljuju fakultetsku upravu i Rektorat. Ovaj obrazac nametnute krivice, a zarad razračunavanja sa najozbiljnijim političkim protivnikom, vlast plasira sa svih nivoa, a naročito je morbidan i gnusan onaj ministarski. Tako, na primer, Darko Glišić javno poručuje roditeljima da decu ne upisuju na „blokaderske fakultete“, jer će im ih „vratiti u kovčegu“. Nedugo potom, na ovogodišnji Dan studenata, Boris Bratina, ministar informisanja, nedvosmisleno poručuje da policija „ima pravo da bije u ubije“ studente. Vezu sa „kovčegom“, čini se, dao je Bratina lično, izvodeći „smisao“ izjave kolege Glišića. „Ne upisujte decu na blokaderske fakultete, koji su nam na smetnji, inače ćemo pustiti policiju da izvrši svoje pravo kovčegovanja“, mogle bi biti krajnje konsekvence poruka pristiglih iz ministarskih kabineta.
I sada se valja vratiti na početak teksta i prisetiti se stradalog Žarka Marinovića, ubice Nedeljkovića i njegovog advokata Ljotića, a pozivajući se na političko delovanje ministra Bratine. Dotični je, naime, bio član Upravnog odbora desničarskog Srpskog narodnog pokreta 1389, koji se 2010. ujedinio sa pokretom Naši, o čemu je Bratina svedočio sledeće: „Za sada smo našli zajednički jezik sa ’Našima’ iz Aranđelovca, što nije bilo teško, budući da sa njima sarađujemo već nekoliko godina.“[1] Upravo su Bratinini „saradnici“ iz pokreta Naši 10. maja 2010. započeli kampanju za rehabilitaciju „srpskog velikana, političara, hrišćanskog mislioca i filozofa Dimitrija Ljotića“, kako je o tome 9. oktobra 2010. pisao portal B92[2]. Opravdano je u ovakvim okolnostima postaviti pitanje o komandovanju nekim novim dobrovoljačkim korpusima i čeka li nas novi Kragujevac sa ovako opredeljenim zvaničnicima? Režim je do sada pokazao da jedina budućnost koja ga interesuje jeste ona koja se tiče njegovog opstanka na vlasti, a ona realna, koja svakako dolazi sa mladom generacijom, čiji su idejni nosioci studenti, od te iste vlasti je prokazana, jer nosi „opasan“ potencijal promene. Režimu je to sasvim jasno i u strahu od nadolazeće promene neće prezati ni od čega.
[1] https://www.pecat.co.rs/2010/09/boris-bratina-politicke-partije-su-prevazidene-i-kod-nas-i-u-svetu/
